Mart was een 3de SWTK en
daarnaast een pur sang Amsterdammer van het zuiverste water.
Hij was zoals alle Amsterdammers
behept met een zeer zelfingenomen algemeen erkend en gewaardeerd
superioriteitsgevoel van de betere bourgeoisie burger van de beste stad.
Hij zou zich heden ten dage zo
kunnen meten met de prettig, plezierige verwaande aanmatigende Amerikaanse
arrogantie van onze wereld beschermheer, Mr Bush.
Ik trof het dat mijn ledikantje in
de 4de stad van ons kikkerlandje had gestaan.
Daarom verwaardigde hij zich om mij
als geïntrigeerde begeleiding van zijn
walbezoek te escorteren naar het bruisende nachtleven van Manilla.
Het is altijd fijn dat deze
grootsteedse lieden zo gewoon onopvallend alledaags kunnen blijven.
Ik moest er niet aan denken wat er
zou zijn gebeurd als mijn wiegje in Friesland had gestaan of nog erger in
Limburg, het huidige Limbabwe.
Ja het is een hele eer om als wat
oudere 5de SWTK, zomaar met een stok oude 3de SWTK en nog
wel een Amsterdammer, eenvoudigweg mee de wal op te mogen gaan om dan door een
ervaren grootsteedse globetrotter, een echte asfalt tijger, wegwijs gemaakt te
worden in het dynamische uitgaansleven van Manilla.
Ik was heel en heel diep geroerd dat
ik tot de absolute uitverkorene, nog beter de gezalfde(Samuel 1,2), behoorde
die met een gepokte en gemazelde grootsteden kenner mee mocht.
Een Hollandse hoofdstedeling met een
op eenzame hoogte staande kennis van het leven in een rood overbelichte grauwe
grachten gemeente.
Wij zouden tezamen naar een bioscoop
gaan om aldaar een min of meer bekende film te gaan bekijken
Daarna zou ik in de aldaar
gevestigde horeca branche, die hij in alfabetische volgorde uit het hoofd
kende, ingevoerd gaan worden,
Deze gelegenheden kenmerkten zich
door het verstrekken van alcoholische dranken met een bonus systeem:
5 versnaperingen: één rood-wit gekleurde wandelstok
10 versnaperingen: één blinde
geleide hond
Dit was nog even toekomst planning.
Bij het verlaten van de gang-way
werd ik nog kort gebrieft:
“We lopen de kade af en bij de gate
moet je de taxi aan mij overlaten”.
Dit was eigenlijk een overbodige
opmerking, natuurlijk laat je zoiets vanzelfsprekend aan een grootsteedse
wereldkenner over.
Zoals gebruikelijk in het nakoloniale
tijdperk, liep de lagere in rang ongeveer 1 meter achter de “toean besar, zodat
de aandacht volledig ïn zijn volle glorie op deze meester werd gevestigd.
Nu is het de lezer ook duidelijk,
waarom werktuigkundigen soms als meester worden aangeduid.
In deze mars volgorde naderden wij
de “gate”.
Toen klonk er een heel hoge scherpe
fluittoon.
Ik wilde mij direct naar de fluitist
spoeden. Waarom zult u misschien vragen?
Nu deze lugubere, waarschijnlijk
legerheren, stonden aan de andere zijde van de weg.
Nu zult u vermoedelijk opmerken dat
luguber en legerheer synoniem is.
Ik kan dit slechts bevestigen, zeker
daar.
Want zij hadden een peuk sigaret in
de mondhoek hangen daarmee hun intellectuele distinctie accentuerend, daarnaast
waren zij gekleed in een camouflage uitrusting.
Een hand diep in de zak gepakt alsof
ze op het punt stonden om te gaan emigreren
Kennelijk waren dit geen personen
die bij de echte oude adel behoorden
Bovendien hadden ze een mechaniek in
handen, waarmee naar ik vermoedde kogels afgevuurd zouden kunnen worden.
Het was ook onbekend of deze figuren
op de hoogte waren van de conventie van Genève of iets van rechten van de mens
in hun onwaarschijnlijke scholingsprogramma was opgenomen.
Ook zag ik dat hun groezelige
vingertjes, van de vrije hand, achteloos door een ovaalringetje onder hun
schietwerktuig stak.
Deze hierboven in een fractie van
een seconde, door mij, geanalyseerde situatie ging blijkbaar, naar ik dacht aan
Mart voorbij.
Maar nee, hij siste mij toe:
doorlopen”flieuten is voor honden”.
Ik nog steeds onder de indruk van
zijn grote geestelijke en morele meerderheid liep door, maar ging wel iets
dichter bij hem lopen.
Dit voor slechts enkele tientallen
meters, want daar sprongen 2 identieke gestaltes nagenoeg compleet kopieën
vanachter een gebouwtje vandaan.
Een van deze eerder omschreven
ongure krijgslieden was denk ik nieuwsgierig of ik tegen kietelen bestand was.
Want hij prikte met zijn
schietgereedschap op maag hoogte in mijn buik, althans als ik medisch gezien de
zaak van buik en maag goed weergeef.
Ik werd heel erg zenuwachtig, omdat
ik op mijn netvlies opeens van die enge 007 films zag verschijnen.
Bovendien had hij zijn groezelige
vingertjes nog steeds achteloos door een ellipsvormig dingetje onder het
schietmechaniekje, zodat hij dit in werking zou kunnen doen stellen.
Maar Mart sprak in zijn beste Oxford
uitspraak, weliswaar grammaticaal niet geheel juist.
“flieute is for dogs”.
Tevens greep hij de loop van het
schietapparaat, waarmede de militaire engerd mij nog steeds met het prikken in
buik, op maag hoogte, aan het lachen trachtte te krijgen
Mart bracht de in zijn vuist
geklemde loop naar zijn rechter oog en begon de daarin aanwezige trekken en
velden aandachtig te bestuderen.
Nadat hij grondig kennis had genomen
van hetgeen hij daarbinnen waarnam sprak hij belerend tot de slonzige soldaat;
“you better clean your gun”.
Daarmee was voor Mart de kous af,
maar voor mij bewees hij hiermede zijn superioriteit in deze situatie.
Ik
leefde, tot dat moment in de veronderstelling, dat een van de
voorwaarden voor het beoefenen van het militaire metier was, dat het individu
gespeend moet zijn van ieder gevoel voor humor
Maar de militaire Manilla mannen
vonden het echt geinig en daar bleef het bij.
Ook op het gebied van onderhandelen
over het huren van een taxi, was niemand instaat om dit beter te doen. Mart was
op dat gebied ook een autoriteit te noemen
De kleine zelfstandige
vervoersmanager leek van oorsprong tot het Mongoolse ras te behoren.
Hier toont m.i. Mart even een zwakte
in zijn onderhandelingspositie, hij vroeg als Hollander, bekend als de Chinezen
van Europa, “you likie makie money bring me to movie”?.
Uiteraard werd hier met grote
gretigheid bevestigend op gereageerd. “you my special friend you pay very little”.
Mart
zei; “OK do you have machine inside car”?
De
vervoersmongool knikte lachend.
Mart:
“me likie to see motor machine”.
Mongool “what for”?
Mart : “machine no clean me no pay”.
Dus de motorkap werd geopend en de
voorstuwingsinstallatie grondig, door Mart als een gediplomeerd werktuigkundige
betaamt, geïnspecteerd.
Mart maakte nog wat opmerkingen, dat
een volgende keer een aantal zaken in het machinecompartiment dienden te worden
verbeterd.
Maar goed, tot zover kon het zijn
goedkeuring wegdragen.
Wij togen op weg, Mart naast de
chauffeur, na enkele honderden meters gaf Mart, midden in een druk gedeelte,
een ruk aan het stuur.
Ik zag enkele Betjabestuurders van
kleur verschieten en daarbij tevens het wit van hun uitpuilende ogen aan ons
tonend
Mart zei onze taximongool, nadat
deze uit een schrik coma ontwaakte, dat hij tevreden was met het functioneren
van zijn stuurinrichting.
De bestuurder van het huurvoertuig
begon zich schichtig te gedragen en was waarschijnlijk in gedachten bezig om
het adres van de dichtstbijzijnde inrichting voor zwakzinnigen te vinden.
Dat was moeilijk want routeplanners
bestonden toen nog niet.
Nadat de hartslag, van onze
chauffeur, tot redelijke normen was teruggelopen, vroeg Mart: “your car has
brakes”?
Nog voordat deze een antwoord kon
geven, trok Mart de handrem aan van ons voertuig.
De remvertraging die dit opleverde
was mi. niet binnen de Europese normen.
Maar Mart bevestigde dat hij ook
grootmoedig kon zijn en hij maakte een nobel gebaar dat de rit lang genoeg had
geduurd.
Ik heb in mijn leven nog nooit een
wagenbestuurder zo snel en opgelucht zien stoppen als deze Manilla man.
Het bleek ook vlakbij de bioscoop te
zijn.
Een filmstal zou de werkelijkheid
dichter benaderen.
Maar goed als je na veel ontberingen
toch overleeft moet je daarover niet zeuren.
Na het betalen van wat munten werd
ons een rij aangewezen waar wij een beetje uitzicht op een overwegend
witgeschilderde muur hadden.
Ik nam zomaar plaats op een
houten plank en naast mij bleek een beetje ruimte over.
Mart begon met een verhandeling over
het plaatsnemen.
Volgens zijn visie zou daar een
beeld schone maagd kunnen plaatsnemen (ofschoon dit ook in deze landen zeer
onwaarschijnlijk is). Die zou het zeer opprijsstellen als dat naast zijn
persoon zou kunnen zijn
Hij ging verder met een beschrijving
van zijn prachtig atletische sportfiguur, vergelijkbaar met het lichaam van een
jonge god, gevuld met een overdoses testeron.
Bovendien hadden we weer vele
zeedagen achter rug.
Ofschoon ik er van overtuigd was dat
ik tot in details aan dezelfde norm stelling voldeed, bood ik hem mijn plaats
aan. Hij had me een uur daarvoor tenslotte behoed voor een maag perforatie.
Evenlater komt er een rimpelige oude
dame, zeker 40 jaar, gekleed in sarong, hoofddoek, zeg maar compleet “local
fashion” en neemt plaats naast Mart
Hij fluitster luidkeels naar mij
“Jezus wat een oud lijk”
De betreffende reeds gezetelde dame
staat op en zegt in perfect accentloos Nederlands: “u bent geen heer”
Mart was zijn grootsteedse zwier en
autoriteit volkomen kwijt, hij stond daar met zijn mond vol tanden en wij
dropen beschaamd af.
Eerst later kwam ik erachter dat
Mart daar had gestaan met een mond vol valse tanden
J.A.Valijn