KSIĘGA URANTII - Kilka słów od tłumaczy

Małgorzata i Przemysław Jaworscy

KILKA SŁÓW OD TŁUMACZY

Think

Księga Urantii a właściwie jej angielski oryginał – The Urantia Book – wpadła nam w ręce przypadkiem, w roku 1995, gdy przeglądaliśmy jedną z encyklopedii wiedzy duchowej i paranormalnej. Wkrótce stała się częścią naszego życia a ponieważ pod jednym dachem czytały ją dwie osoby i czasami nieomal wyrywały ją sobie, trzeba było kupić drugi egzemplarz.

Kilka lat temu zginął tragicznie syn naszych znajomych. Mając dostęp do obszernej wiedzy duchowej, jak również do wiedzy o życiu po tym życiu, jaką daje Księga Urantii, chcieliśmy im jakoś ulżyć w bólu. Jednak zauważyliśmy, że przeczytanie ponad 2000 stron po angielsku sprawia pewną trudność naszym znajomym. Zaczęliśmy tłumaczyć niektóre fragmenty na polski. Okazało się jednak, że żadne fragmenty nie mogą oddać całej pełni bogatej treści duchowej, jaką niesie książka. Fragmenty nie mogą dać tej unikalnej nadziei, jaką daje pewność bycia kochanym dzieckiem niebiańskiego Ojca i życia w przyjaznym, dobrze zorganizowanym wszechświecie.

Tłumaczenie

Pod koniec roku 1996 zaoferowaliśmy Fundacji Urantii przetłumaczenie całej Księgi Urantii na polski. Fundacja walczyła wtedy w amerykańskim sądzie o prawa autorskie do tekstu książki. Odpowiedź na nasz list przyszła dopiero po roku. W międzyczasie nawiązaliśmy kontakt z Bractwem Księgi Urantii (The Urantia Book Fellowship), inną organizacją, zajmującą się propagowaniem idei książki. Przez kilka miesięcy współpraca układała się dobrze. Mniej więcej w połowie roku 1997 otrzymaliśmy list z Bractwa, że z powodu odzyskania praw autorskich przez Fundację Urantii, nasza współpraca nad polskim przekładem nie ma sensu, gdyż ich organizacja nie może wydać książki ze względów prawnych.

Przez jakiś czas wydawało się, że nikt nie jest zainteresowany polskim przekładem The Urantia Book, aż przyszła z Fundacji mocno spóźniona odpowiedź na nasz list.

Polskie wydanie książki

Teraz była przynajmniej jakaś możliwość wydania książki. Z początku cztery osoby chciały ją tłumaczyć. Jedna z nich zrezygnowała przed podpisaniem umowy, druga po przetłumaczeniu trzech rozdziałów. Potem jeszcze ktoś inny chciał się dołączyć do zespołu tłumaczącego, ale też zrezygnował po trzech rozdziałach. Kontynuowaliśmy pracę w dwuosobowym zespole, aż w roku 2006 udało nam się udostępnić cały tekst, na razie w formie elektronicznej. W bardzo ograniczonym zakresie (brak funduszów) przesyłaliśmy tekst na płycie CD do niektórych bibliotek.

Początki

Kiedy zaczynaliśmy tłumaczenie, Księga Urantii była w Polsce praktycznie nieznana, za wyjątkiem notatki na stronie organizacji, informującej o nowych ruchach religijnych i sektach:

URANTIA

Nazwa amerykańskiej sekty, występującej jako Towarzystwo,Bractwo i Fundacja, stworzonej przez B. -> Sadlera. Utrzymywał on, że w 1934 r. siedem duchów przekazało mu Księge Urantii. Głosi, że Chrystus między dwudziestym ósmym a dwudziestym dziewiątym rokiem życia objechał imperium rzymskie w towarzystwie dwóch mieszkańców Indii. Odrzuca tak fundamentalne prawdy chrześcijaństwa, jak dogmat o Trójcy Świętej i odkupieńczej śmierci Jezusa Chrystusa na krzyżu. Zob. też Spirytyzm; NOL.

Podajemy cały tekst notatki, ponieważ w ostatnich latach wiele osób nas pytało, jakie są inne (nie nasze) opinie na temat Księgi Urantii. W tej notatce prawdą jest tylko podróż Jezusa po Imperium Rzymskim i ciekawy punkt widzenia książki, gdy idzie o śmierć Jezusa na krzyżu. Reszta to kompletna bzdura. Księga Urantii rozwija dogmat o Trójcy i wcale go nie odrzuca, co łatwo sprawdzić tekście. Nie B.(Bill) Sadler, tylko William S. Sadler, znany lekarz amerykański, kierował przyjmowaniem przekazów Księgi. Bill był jego synem. Trudno też zlokalizować opisywane „siedem duchów”, skoro liczba duchowych autorów Księgi Urantii jest znacznie większa.

Nie wszystkie błędne informacje o książce muszą być wynikiem celowego przekręcania faktów. Księgę Urantii trudno zaklasyfikować do konkretnej kategorii. Jej powstaniu towarzyszyło wiele niezupełnie zrozumiałych zdarzeń. W roku 1995 ukazała się notatka w amerykańskim Library Journal, komentująca krytyczną pracę Martina Gardnera o Księdze Urantii. Autorka pisze, że książki Gardnera nie można polecać do żadnej biblioteki, ze względu na brak obiektywizmu w podejściu do tematu, ale czytelników Księgi Urantii określa jako odłam Adwentystów Dnia Siódmego. Dr W. Sadler był adwentystą w czasach swej młodości, potem związał się bez reszty z Księgą Urantii. Gdyby tak rozumować, to stalinizm jest odłamem Kościoła prawosławnego, skoro Stalin w młodości uczęszczał do seminarium prawosławnego.

W obliczu takiej, częściowej dezinformacji, zaistniała potrzeba udostępnienia szerszej informacji o książce w języku polskim. Opracowaliśmy kilka tekstów, które chętnie umieściło na swojej, rozbudowanej stronie, Bractwo Księgi Urantii.

Polska strona Księgi Urantii

W roku 2000 uruchomiliśmy własną stronę informacyjną o Księdze Urantii. Zanim ukazał się pełny tekst książki, stronę tą odwiedziło ponad 60 tys. osób. The Urantia Book International to również nasza strona. Dzięki tej stronie dotarliśmy z angielskim tekstem i wszystkimi dostępnymi tłumaczeniami książki do czytelników na wszystkich kontynentach. Ostatnio na tej stronie często goszczą czytelnicy z Chin, Indii, jak również z wielu innych krajów Azji. W roku 2006 strona The Urantia Book International została uznana przez katalog Spirit and Sky za najlepszą stronę, traktującą o sprawach duchowych. Katalog ten zawiera prawie 75 tys. stron.

Współpraca z Fundacją Urantii

W roku 2001 Fundacja Urantii wzięła udział w 46 Międzynarodowych Targach Książki w Warszawie. W stoisku Fundacji, na targach, oferowano polskim czytelnikom angielski oryginał i niektóre tłumaczenia. Tłumaczenie polskie było wtedy dalekie od ukończenia. W porównaniu ze stoiskami innych wydawców, stoisko Fundacji było raczej ubogie. W liście do Fundacji Urantii wyraziliśmy swoją opinię na temat tak ubogiej prezentacji książki. Na list nie otrzymaliśmy odpowiedzi, jednak w kilka tygodni później dostaliśmy opinię „eksperta”, zatrudnionego przez Fundację, na temat naszego tłumaczenia. We wnioskach, „ekspert” pisał, „że nie znamy w ogóle języka polskiego”. Później były przeprosiny ze strony Fundacji, ale trudno mówić o jakiejkolwiek współpracy, zwłaszcza, że Fundacja na jakiś czas przestała wydawać tłumaczenia książki.

Nie przejmowaliśmy się tą sytuacją i kontynuowaliśmy pracę do końca. Tak więc polski przekład The Urantia Book powstał z inicjatywy dwojga osób, pracujących bez żadnego wynagrodzenia; rola organizacji, zajmujących się oficjalnie rozpowszechnianiem idei książki, jest tutaj dość problematyczna. Jedyną otuchę w całej tej pracy przynosiły nam listy czytelników, którzy uparcie dopytywali się o termin ukazania się całego tekstu. Dopiero w lutym 2009 roku Fundacja Urantii zainteresowała się wydaniem tekstu Księgi Urantii w formie książki. Mamy nadzieję, że po latach nieporozumień, współpraca z tym największym wydawcą Księgi Urantii układać się będzie coraz lepiej.

W czasie tłumaczenia wielokrotnie odwiedzaliśmy Polskę. Dostarczyliśmy angielski oryginał The Urantia Book i niektóre przekłady do wielu polskich bibliotek, zwłaszcza do tych, które miały sekcję angielskojęzyczną. Chociaż w czasie pobytu w Polsce przetłumaczyliśmy znaczne fragmenty książki, to jednak większa część pracy nad tłumaczeniem została zrobiona w Adelajdzie, w Australii.

Księga Urantii w polskiej prasie

W roku 2004 ukazał się w „Nieznanym Świecie”, w czerwcowym numerze, obszerny artykuł na temat Księgi Urantii. W podobnym artykule, w „Ekspresie Bydgoskim”, autor poszukiwał w Polsce organizacji, zajmującej się rozpowszechnianiem idei Księgi Urantii, ale bezskutecznie. Nie prowadzimy żadnej tego rodzaju grupy, ani nie należymy do żadnej organizacji, skupiającej czytelników The Urantia Book. Zarówno Fundacja Urantii jak i Bractwo Księgi Urantii posiadają listy grup czytelników Księgi, które spotykają się kilka razy do roku, zazwyczaj w prywatnych domach. Adresy tych grup można znaleźć na stronach internetowych obu organizacji.

Ukończenie tłumaczenia

Po wielu latach pracy mieliśmy w końcu możliwość udostępnienia całego tekstu książki. Naszą wieloletnią pracę dedykujemy czytelnikom i jeśli choć jednej osobie tekst Księgi Urantii pomoże w rozwoju duchowym, będziemy uważać, że praca nie poszła na marne.

Kilka wskazówek

Jeszcze jedno. Czytanie książki od początku do końca może być przyczyną wielu frustracji. Już sama przedmowa przynosi wiele idei nowych, trudnych do zrozumienia bez przeczytania całej książki. Przedmowa nie jest oświadczeniem skończonym, a tylko przewodnikiem po definicjach, które można dobrze zrozumieć dopiero po przyswojeniu treści całej książki. Tym niemniej, aby z początku ułatwić choć częściowe zrozumienie tego, dość trudnego tekstu, zamieściliśmy na tej stronie Nieco uwag na temat przedmowy Billa Sadlera.

Wielu ludzi zaczyna czytanie od części IV, potem się cofa do części III i tak dalej. Życzymy przyjemnego czytania.

Wznoszenie sie do Raju

W lipcu, 2007 roku, na stronie SquareCircles ukazało się polskie tłumaczenie Ascent to Paradise - Wznoszenie się do Raju - prezentacja tego, co dzieje się z człowiekiem po śmierci, tak jak to opracowali autorzy strony na podstawie kosmologii Księgi Urantii.

Szerzenie się idei książki

Internet jest zasadniczym źródłem szerzenia się idei Księgi Urantii. Gdy w roku 2003 opracowywaliśmy naszą stronę międzynarodową mogliśmy na niej umieścić zaledwie kilkanaście linków; dziś, po uaktualnieniu, tych linków jest kilkaset. Najciekawsze jest to, że ogromna większość tych stron informacyjnych o Księdze Urantii jest dziełem ludzi, których urzekło piękno książki i którzy uznali, że trzeba się dzielić jej ideami. Ludzie ci najczęściej nie są związani z żadną organizacją, zajmującą się rozpowszechnianiem idei książki; dotyczy to także obu stron w języku polskim. Rola organizacji ogranicza się zasadniczo do działania w charakterze wydawnictw i centrów informacyjnych.

Ostatnie wiadomości

W lutym 2008 znaleźliśmy skopiowany z naszej strony kompletny tekst polskiego przekładu Księgi Urantii na amerykańskiej stronie http://www.urantia.info/pl/toctable1.htm Bez informacji, kto tłumaczył i z mylną informacją, że książka jest już wydana.

Tekst nie autoryzowanego tłumaczenia, opublikowanego na tej stronie, nie jest identyczny z naszym, w którym wciąż są nanoszone drobne poprawki. Ostatnie poprawki naniesiono w marcu 2009 roku. Zaktualizowany tekst można ściągnąć z naszej strony. W latach 2006 - 2008 wysłaliśmy kilkadziesiąt listów do polskich wydawnictw, z zapytaniem, czy chcą wydać Księgę Urantii. Niektórzy nie odpowiedzieli, inni zastanawiają się do dzisiaj. W końcu znalazł się wydawca, w grudniu 2008 roku, który chciał wydać to wielkie dzieło. Niestety musieliśmy mu odmówić, gdyż rozmowy z Fundacją Urantii na temat wydania książki były już zaawansowane.

W roku 2008 The Urantia Book Society of Greater New York chciała opublikować polskie tłumaczenie w formie książkowej; trwały długie negocjacje, do których w końcu dołączyła Fundacja Urantii. Organizacja ta przeszła w ostatnich latach wiele przeobrażeń, niedawno na jej czele stanęli ludzie otwarci na nowe idee, w tym po raz pierwszy kobiety. Warunkiem wydania książki było przekazanie praw autorskich do polskiego tłumaczenia Fundacji Urantii. Zgodziliśmy się. Mamy nadzieję, że Księga Urantii trafi wkrótce do polskich księgarń.

Powrót na stronę główną